Voor deze rampzampzalige gebeurtenissen hebben we al gewaarschuwd

Grote rampzalige gebeurtenissen als nu met Covid-19 doen zich met enige regelmaat voor. De ene keer is het een oorlog, de andere keer is het een gigantische aardbeving, zo gaat het al duizenden jaren. Een goed pensioenstelsel kan daar tegen. Het ‘beste stelsel ter wereld’, het Nederlandse, niet.

Het is nu officieel een feit. Op 20 april 2020 meldde de Telegraaf: ‘In drie maanden tijd is er 75 miljard euro pensioenvermogen verdampt door de hard gedaalde aandelenbeurzen.’

Er is €75 miljard verdampt. Hoeveel dampvaste woningen hadden daarvan wel niet betaald kunnen worden? Hoeveel stevige zorg, hoeveel aan solide lonen, hoeveel stormvaste koopkracht, hoeveel ferme pensioenindexatie is dat wel niet?

Deze crisis is pas begonnen. En was te voorspellen. Daarom schreef het Intergenerationeel Overleg (IGO) dan ook een jaar geleden, op 4 april 2019, in een verzoek – het was meer een voorstel met oplossingen voor de Nederlandse pensioenproblemen – aan de Vaste Kamercommissie Financiën: ‘Uit angst voor de toekomst is er een immens groot bedrag aan pensioenbeleggingen gecreëerd, waar een ieder aan heeft bijgedragen, en waar men te weinig aan heeft. En nog minder wanneer bij een volgende crisis de beleggingen ‘wegroesten’, of hoe men het ook noemen zal.’

De reactie was interessant. Leden van de commissie konden, indien ze dat wensten, onze ideeën aan de orde stellen op een vergadering waarvan we nooit hebben kunnen vaststellen of die nu eigenlijk wel gehouden is.

Deze soort ervaringen van het IGO met de Nederlandse politiek gaan al terug tot het jaar 2007. We baseerden ons op De armoede van het rijkrekenen, Waarom het Nederlandse pensioenstelsel aan succes ten onder gaat (Breda, Papieren Tijger, 2007). De Volkskrant meldde op 19 januari 2007 bij het uitkomen van dit boek dat de auteurs een beurscrisis voorspellen. We hebben toen als los-vast groepje IGO (dit is inmiddels een stichting) in mei 2008 alle Tweede Kamerleden een brief doen toekomen waarin we voor het Nederlands pensioen een plan B voorstelden. Met flexibele dekkingsgraden. In september 2008 was de crisis een feit. Ook een hogere AOW (omdat deze ingebouwd is) en minder beleggen stelden we al aan de orde. Onder meer. We hebben zeker vier keer geprobeerd de ‘Nederlandse politiek’, te bereiken. Zowel digitaal als op echt papier. Een enkele keer kregen we zelfs een ontvangstbevestiging.

In een brief aan de fractievoorzitters van de Tweede Kamer van 22 augustus 2012 trokken we het Nederlandse pensioen breder. We gaven mogelijke oplossingen voor het probleem van verschillende pensioenstelsels in Europa aan de orde. Want de pensioenproblematiek is een Europees vraagstuk. Zowel de Duitse als de Franse pensioencommissies die zich recent over stelselwijzigingen bogen, kwamen er niet uit. De ‘experts’ slagen er slechts in de staatsschulden op te jagen en een brei van inconsistenties, anomalieën, onbegrijpelijkheden, drogredeneringen en verknopingen te brouwen die weliswaar lekker dampt, maar niet te verteren is.